Τάκης Μπουγιούρης

Καλή χρονιά με Firefox OS. Πρόκειται για το νέο λειτουργικό σύστημα για κινητά τηλέφωνα (ζμαρτφόουνς, τα λένε) που κατασκευάζει το Mozilla Foundation, βασισμένο στο browser Firefox, το browser που θα έπρεπε να προτιμάς. Και, ναι, φιλοδοξεί να ανταγωνιστεί τα αγαπημένα σας iOS και Android. Έχει ένα μεγάλο όπλο για να σε κάνει να το συμπαθήσεις. Είναι ανοιχτό. Ανοιχτό! Μπορεί όποιος θέλει να το πάρει και να το δοκιμάσει. Είναι ανοιχτό όπως είναι ανοιχτό το internet. Δεν ανήκει σε κανέναν και ανήκει σε όλους.

Στις 26 Ιανουαρίου 2013 διεξάγεται διεθνώς το “Firefox OS App days”. Συμμετέχει και η Αθήνα στο ΟΤΕacademy:

…στις 26 Γενάρη διοργανώνονται τα Firefox OS App Days σε 23 πόλεις του κόσμου. Απευθύνονται κυρίως σε developers που ενδιαφέρονται για τεχνολογίες web και θέλουν να μάθουν τα πάντα για το πως μπορούν να τις χρησιμοποιήσουν ως πλατφόρμα ανάπτυξης εφαρμογών για mobile (Firefox OS, Android) και για Desktop (Linux, Windows, Mac).

(via)

Update1: Pre-event για developers στο Hackerspace.gr, ένα Σάββατο πιο πριν, στις 19/01/2013.

Update2: Ο Mozilla αποκαλύπτει το πρώτο κινητή με Firefox OS: Mozilla reveals Firefox OS.

Update3: Τα πρώτα developer preview devices με Firefox OS ανακοινώθηκαν.

Ο Άλαν Τούρινγκ είναι κάτι σαν ένας από τους μεγάλους προφήτες της πληροφορικής (με στοιχεία οσιομάρτυρα). Μην παρεξηγήσετε τη λέξη προφήτης, ήταν επιστήμονας με τα όλα του ο άνθρωπος αυτός. Τον αποκαλώ έτσι γιατί είναι αυτός που καθόρισε επιστημονικά την έννοια της “υπολογιστικής μηχανής“, στην οποία υπάγεται θεωρητικά κάθε ηλεκτρονικός υπολογιστής που ξέρουμε σήμερα (κάθε υπολογιστής δεν είναι παρά μία σύνθετη μηχανή Τούρινγκ).

Είναι αυτός στον οποίο οι σύμμαχοι στο Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο οφείλουν τη μηχανή Enigma, μέσω της οποίας αποκρυπτογράφησαν μηνύματα των Ναζί, κάτι που αποτέλεσε ένα από τα καθοριστικά στοιχεία της επικράτησής τους.

Ο Άλαν Τούρινγκ ήταν ένας θαυμάσιος επιστήμονας. Ήταν όμως και ομοφυλόφιλος. Το 1952 καταδικάστηκε στην Αγγλία για “απρέπεια” (indecency), αφού παραδέχτηκε τις σεξουαλικές του προτιμήσεις. Στην Αγγλία του 1952 ο διαγνωσμένος και καταδικασμένος ομοφυλόφιλος υποχρεωνόταν σε ειδική φαρμακευτική αγωγή (!) που αποσκοπούσε στην χαλιναγώγηση της σεξουαλικής του επιθυμίας. Πιστεύεται ότι αυτός ο επονομαζόμενος χημικός ευνουχισμός οδήγησε και στο θάνατό του σε ηλικία 41 χρονών.

Στις 10/09/2009, ο πρωθυπουργός της χώρας (τότε ο Γκόρντον Μπράουν) ζήτησε δημόσια συγνώμη εκ μέρους της πολιτείας για τον Άλαν Τούρινγκ και την άδικη μεταχείριση της οποίας έτυχε, αλλά και τον αναγνώρισε ως ήρωα του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Το μεγαλύτερο βραβείο στο χώρο της Πληροφορικής, το Νόμπελ της Πληροφορικής, ονομάζεται βραβείο Τούρινγκ.

Ο Άλαν Τούρινγκ γεννήθηκε πριν από 100 χρόνια και τον εκτιμώ πολύ.

Θα ξέρεις ότι οι μεγάλες πολυεθνικές της πληροφορικής (και όχι μόνο αλλά σε αυτές αναφέρομαι τώρα) ξεπατώνονται (δε διάλεξα τη λέξη πολύ προσεκτικά, έπρεπε να πω “επιδίδονται”) σε ένα αγώνα πατεντών η μία εναντίον της άλλης (Google, Oracle, Samsung, Motorola, Apple, Microsoft κτδε^*). Από τη μία πλευρά συλλέγουν πατέντες με όλες τους τις δυνάμεις και από την άλλη μηνύουν ασταμάτητα η μία την άλλη, ισχυριζόμενες ότι οι πατέντες τους παραβιάζονται. Διαθέτουν ειδικά τμήματα για αυτήν ακριβώς τη δουλειά! Φυσικά, όλο αυτό το παιχνίδι είναι τεχνητό και οι πατέντες στο λογισμικό μια γελοιότητα.

Ένα πρόσφατο κεφάλαιο στην ιστορία αυτή έκλεισε μόλις με την ετυμηγορία του δικαστή Alsup^** ότι η καταγγελία της Oracle εναντίον της Google σχετικά με τα πνευματικά δικαιώματα (copyright) των προγραμματιστικών APIs απλά δε στέκει. Τα APIs είναι κάτι σαν τεχνικές περιγραφές μιας λύσης ή προσέγγισης ή συστήματος ή διασύνδεσης συστημάτων αλλά όχι η ίδια η υλοποίησή της. Θέλουν, δηλαδή, δουλειά για να δημιουργηθούν αλλά δεν είναι τα ίδια το παραγόμενο αποτέλεσμα που θα μπορούσε ενδεχομένως να προστατευθεί. Σε κάθε περίπτωση αποτελούν μια γενική ιδέα/οδηγία/διασύνδεση, που θα μπορούσε να υλοποιηθεί με πολλούς τρόπους κι επομένως (συμφωνώ με το δικαστή) δεν είναι δίκαιο κανείς να την δεσμεύει κατ’ αποκλειστικότητα (ήθελα να πω “καπαρώνει” αλλά δεν το είπα).

Το εντυπωσιακό και όμορφο δεν είναι, όμως η ίδια η απόφαση. Είναι το γεγονός ότι ο δικαστής Alsup έβγαλε την απόφαση αυτή αφού έμαθε ο ίδιος να προγραμματίζει και σε Java, εκτός των άλλων (στο internet τον έχουν αποκαλέσει “developer judge“). Μάλιστα, αναφέρεται ότι σε πολλές περιπτώσεις κατακεραύνωσε τους δικηγόρους της Oracle, αναφέροντας ότι ο ίδιος δοκίμασε να υλοποιήσει μερικά από τα APIs που η Google υποτίθεται ότι εκμεταλλεύτηκε σε βάρος της Oracle, και του φάνηκε υπερβολικό το να κατοχυρώνονται πνευματικά δικαιώματα για κάτι τόσο απλό και με πολλές εκδοχές υλοποίησης. Τι ωραία και λογικά που σκέφτηκε ο άνθρωπος και πόσο καταπληκτικό θα ήταν οι άνθρωποι που αποφασίζουν για ένα ζήτημα να έχουν οι ίδιοι εμπειρία σε αυτό^***!

—

* κτδε: και τελειωμό δεν έχει

** αυτό το άρθρο διαθέτει τον μακρύτερο τίτλο στην ιστορία αυτού του blog eveeer

*** κάποτε, πριν από χρόνια, γράψαμε με τον Παναγή μια συμπαθητική εργασία πάνω στις πατέντες λογισμικού

Θα μου πεις “πού πήγε το υπόλοιπο 10%;”! Απαράδεκτος…

Αυτό τον καιρό διαβάζω το "Η μαγεία των μαθηματικών (Αποκαλύπτοντας τα μυστικά των αριθμών)" του Calvin Clawson (μετάφραση Παν. Παπαχρήστου, εκδόσεις Κέδρος). Και θέλω να ξαναγυρίσω στα φοιτητικά χρόνια και να ξανακάνω από την αρχή όλα τα μαθηματικά που τόσο βιαστικά (μερικές φορές ίσως όχι και τόσο βιαστικά) "πέρασα" τότε. Το τρίτο κεφάλαιο τελειώνει με αυτή την παράγραφο:

Οι Αμερικανοί (αναφέρεται στους συμπατριώτες του), ιδιαίτερα, θα έπρεπε να αγκαλιάσουν τα μαθηματικά, διότι η μαθηματική απόδειξη συμβαδίζει με τη δημοκρατία. Η μαθηματική απόδειξη είναι αταξική, δεν αποτελεί ειδικό προνόμιο κάποιου και είναι ανεξάρτητη από την ελίτ που ασκεί εξουσία. Είναι ανοιχτή σε όλους και το μόνο που απαιτείται είναι σκεπτόμενο μυαλό και διάθεση να εμπλακούμε σε λογικούς συλλογισμούς.

Διότι πρώτοι οι Έλληνες μαθηματικοί της αρχαιότητας έφεραν στο προσκήνιο την έννοια της απόδειξης. Η γνώση, μέχρι τότε, είχε εγκυρότητα μόνο εφόσον αυτός που την κατείχε διέθετε κάποια κοινωνική θέση που εξασφάλιζε την αυθεντικότητά του (πχ ιερέας, αξιωματούχος, αστρολόγος κλπ). Από τότε και στο εξής η γνώση έπρεπε να αποδεικνύεται και να στηρίζεται σε γερά θεωρητικά θεμέλια. Κάτι που έδωσε ώθηση τόσο στην ανάπτυξη των επιστημών όσο και στον εκδημοκρατισμό της γνώσης.

Να μια ωραία και απλή σκέψη για να κρατήσεις: μαθηματικά – γνώση – δημοκρατία. Μια αλληλουχία εννοιών που οφείλουμε στους αρχαίους Έλληνες. Που μέσα σου αργοκοιμάται η ίδια γλώσσα που εκείνοι μιλούσαν. Και τις οποίες έχουμε ανάγκη να ανακαλύψουμε εκ νέου στις μέρες μας. Βέβαια, απαιτείται "σκεπτόμενο μυαλό", είναι αλήθεια.

Αυτό το blog που διαβάζεις τώρα άλλαξε λιγουλάκι. Ίσως να μην το κατάλαβες γιατί το έκανα τόοοσο διακριτικά και ανεπαίσθητα! Κάποτε οι οθόνες ήταν 1024×768 pixel. Μετά από χρόνια βγήκαν και μερικές με μήκος 1280. Τότε – τόοοσο παλιό είναι αυτό το blog – είχα την επιθυμία να γεμίζουμε με τις ιστοσελίδες που φτιάχνουμε όλη την οθόνη του χρήστη, τόσο οριζοντίως όσο και καθέτως. Και καλά έκανα. Και τώρα πάλι το ίδιο θέλω να κάνω.

Μόνο που τώρα κάτι έχει αλλάξει. Οι οθόνες ποικίλλουν πολύ. Πάρα πολύ. Δες εδώ για να καταλάβεις για τί πράγμα μιλάμε και φαντάσου ότι, όταν δημιουργούμε μια ιστοσελίδα, πρέπει να λάβουμε όλο αυτό το εύρος υπόψη. (Πρόκειται για μια έξυπνη ιδέα του Google που σου δείχνει πόσο πολλές διαστάσεις οθονών κυκλοφορούν στον κόσμο μας σήμερα και πόσο μεγάλο μέρος μιας ιστοσελίδας είναι ικανή η κάθε μία να δείξει χωρίς scroll.)

Επίσης, είναι φανερό ότι αυτό που ποικίλλει εντονότερα είναι η οριζόντια διάσταση: από 600 μέχρι 1600+ pixel. Ενώ η κατακόρυφη από 550 μέχρι 800. Η κατακόρυφη διάσταση είναι η πιο προβληματική γιατί μέσα στο χώρο της μια ιστοσελίδα καλείται να παρουσιάσει όσο το δυνατόν περισσότερο από το περιεχόμενό της, χωρίς να απαιτείται ο χρήστης να κάνει scroll. Αντίθετα, στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων μια ιστοσελίδα απλά μειώνει την οριζόντια διάστασή της κοντά στα 1024 pixel αφήνοντας τον υπόλοιπο χώρο ανεκμετάλλευτο. Γι' αυτό οι περισσότερες ιστοσελίδες που επισκέπτεσαι μοιάζουν κάπως έτσι: 

---------------------------------------------------------------
|                    |                  |                     |
|                    |                  |                     |
|                    |                  |                     |
| κενός χώρος        |  ωφέλιμος χώρος  |         κενός χώρος |
|                    |                  |                     |
|                    |                  |                     |
|                    |                  |                     |
|                    |                  |                     |
|                    |                  |                     |
|                    |                  |                     |
---------------------------------------------------------------

Βέβαια υπάρχουν λόγοι για αυτό. Πρώτον, για να φτιαχτεί μια ιστοσελίδα για όλα τα μήκη και τα πλάτη θα χρειαζόταν πολλαπλάσιος χρόνος και κόστος και, δεύτερον, τα κείμενά της θα διαβάζονταν με μεγάλη δυσκολία, καθώς κάθε γραμμή κειμένου θα είχε ένα τεράστιο και δυσανάγνωστο μήκος.

Στις μέρες μας είναι ιδιαίτερα ρηξικέλευθο να αυξάνει κανείς το οριζόντιο ωφέλιμο πλάτος μιας ιστοσελίδας πάνω από τα παραδοσιακά 1024 pixel. Ε, το έκανα κι εγώ! Αυτό το blog εκτείνεται οριζόντια από τα 1024 μέχρι και τα 1200 pixel ομαλά, χωρίς να το πάρεις πρέφα. Δεν ήταν δύσκολο να γίνει μιας και το design είναι απλοϊκό. Και το έκανα!

Σε ένα κατάστημα ηλεκτρονικών στο μακρινό μέλλον:

– Καλημέρα, σας!

– Καλημέρα, θα ήθελα μια βάση δεδομένων.

– Πολύ ωραία, έχουμε SQLServer, MySQL, PostgreSQL. Για τι εφαρμογή τη θέλετε;

– Εεε, θέλω να φτιάξω μια επαγγελματική ιστοσελίδα.

– Πολύ καλά. Ξέρετε τι έκτασης θα είναι; Θα έχει πολλούς χρήστες; Μήπως πρέπει να πάμε σε μια Oracle;

– Εεε… Δε γνωρίζω πολύ τα τεχνικά ζητήματα.

– Επομένως, θα χρειαστείτε και έναν application server και κάποιο framework για να βασιστείτε. Μισό λεπτό να κοιτάξω…

– Ναι, εεε…

– Ο developer σας έχει καταλήξει σε κάποιο CMS; Με κάθε MySQL δίνουμε και ένα Joomla δώρο.

– Ε, αυτό μου είπε ότι θα το φτιάξει ο ίδιος.

– Αλήθεια; Επομένως, σας ικανοποιεί ένας SQLServer;

– Δεν είμαι σίγουρος.

– Κοιτάξτε, ένας SQLServer είναι πάντοτε μια καλή αρχή και μετά ανεβαίνετε σε μια Oracle όταν αυξηθούν οι απαιτήσεις. Εδώ θα είμαστε να σας εξυπηρετήσουμε.

– Ε, εντάξει τότε, αυτό θα πάρω.

– Τέλεια, λοιπόν, θα μας στείλετε ένα FAX με τη σφραγίδα της εταιρείας σας και την υπογραφή σας, όπου θα μας περιγράφετε το αίτημά σας, ένα αντίγραφο του καταστατικού, μια επικυρωμένη φωτοτυπία ταυτότητας, μια υπεύθυνη δήλωση του νόμου 105, μια εξουσιοδότηση…

– Μα, εγώ ήθελα μια βάση δεδομένων.

– Για μισό λεπτό, έχετε πάρει αριθμό πρωτοκόλλου; Τι καθόμαστε και μιλάμε τόση ώρα…

Για την ιστορία, το 2011 η χώρα πτώχευσε, το 2012 το internet περιήλθε σε
κρατικό έλεγχο και η μόνη εταιρεία πληροφορικής που επιβίωσε ήταν η ΟΤΕnet!

Ξέρω τι θα μου πεις. "Τι τα θέλω και μπλέκω;". "Όποιος ανακατεύεται με τα πίτουρα τον τρώνε οι κότες!". Ή, "Εγώ, γιατρέ μου, το ξέρω ότι δεν είμαι καλαμπόκι, οι κότες, όμως, το ξέρουνε;". Έχουμε πολλά παρόμοια έξυπνα για να αποδώσουμε την ενδεκάτη εντολή. Αυτή που λέει "Ου μπλέξεις". Όμως εγώ δεν ήθελα να μπλέξω κι ούτε που το ήξερα ότι πήγαινα γυρεύοντας. Εγώ τους λογαριασμούς μου με την ΟΤΕnet και τη Forthnet τους είχα κλείσει εδώ και χρόνια και είχα φύγει μακριά από δαύτους και νόμιζα ότι είχα ξεμπερδέψει με την ανικανότητά τους.

Και δεν ντρέπομαι ούτε φοβάμαι να το πω. Το hosting της ΟΤΕnet, ως υπηρεσία, μοιάζει με ένα κακό αργοκίνητο μπακάλικο που πουλάει μπαγιάτικο εμπόρευμα σε υψηλή τιμή. Είναι μια αθλιότητα. Μια γελοιότητα που πρέπει να τους απαγορευτεί να συνεχίζουν. Πρέπει να βγει μια ειδική αστυνομία που να συλλαμβάνει αυτή την αλητεία και να την φυλακίζει για πάντα σε πλήρη απομόνωση μην τυχόν και μολύνει κι άλλους ανθρώπους. Αυτά τα hosting πρέπει να πεθάαανουν!

Θα σας πω το τελευταίο μεγαλούργημα τους. Ξεπερνώ το γεγονός ότι έχουμε 2011 και πως κάτι παρόμοιο θα ήταν απαράδεκτο ήδη εδώ και 5-6 χρόνια οπουδήποτε στον – όχι τρίτο – κόσμο. Ένας νέος πελάτης – νομίζει ότι – πληρώνει hosting στην ΟΤΕnet. Εμείς του φτιάχνουμε το καινούριο του site. Όλα πάνε καλά μέχρι την ολοκλήρωσή του. Πρέπει τώρα το site να φορτωθεί σε ένα hosting για να το βλέπει ο κόσμος.

Ο πελάτης λέει περήφανα "Έχω hosting, στην ΟΤΕnet, το πληρώνω ήδη εδώ και καιρό". Με ένα μικρό σήκωμα του φρυδιού το δέχομαι. Ανακαλύπτω (μία με δύο ώρες στις αναμονές του support και τα πήγαινε έλα από το εμπορικό στο τεχνικό τμήμα) ότι το hosting που "πληρώνει" ο πελάτης δεν υποστηρίζει MySQL. Αλλά το εξωτικό αυτό feature μπορεί να προστεθεί με το ελάχιστο κόστος των 8,5€ ανά μήνα. Πηδάω από τη χαρά μου και ρωτάω τι πρέπει να κάνουμε για να γίνει αυτό. "Είναι απλό", μου λένε, "θα στείλει ο πελάτης ΦΑΞ με σφραγίδα και υπογραφή της εταιρείας ένα αίτημα, με το οποίο θα ζητά την προσθήκη της εν λόγω υπηρεσίας και θα αποδέχεται το επιπλέον κόστος".

Ακούτε; Θα στείλει ο πελάτης ΦΑΞ! Για να πάρει μία βάση MySQL. Άι στο διάολο…

Ωιμέ, συνέβη! Ήρθε το τέλος;

Τα βαριέμαι τα Mac (και τα άλλα προϊόντα της Apple, τα iPhone, iPad κλπ). Είναι πολύ γυαλιστερά και όμορφα απ' έξω αλλά εντελώς κλειστά και αδιαφανή ταυτόχρονα. Γι' αυτό δεν τα θέλω. Άσε δε που συνήθως κάνουν αυτό που κάνουν τόσο καλά που δε σου αφήνουν περιθώρια ούτε για πειραματισμούς ούτε για πολλές-πολλές απόπειρες επιδιορθώσεων σε περίπτωση που κάτι πάει στραβά. Βέβαια είναι εντελώς υποκειμενικά όλα αυτά. Οι φανατικοί της Apple τα λατρεύουν για τους ίδιους ακριβώς λόγους! Με θρησκευτική σχεδόν πίστη. Μάλιστα το απέδειξε αυτό πρόσφατη έρευνα από ντοκυμανταίρ του BBC…

Απέδειξε ότι οι εγκεφαλικές αντιδράσεις των χρηστών προϊόντων της Apple κατά τη διάρκεια στην οποία τα χρησιμοποιούν είναι παρόμοιες με αυτές των πιστών σε κάποια θρησκεία όταν βρίσκονται μπροστά σε εικόνες και είδωλα της θρησκείας τους. Δηλαδή ένας χρήστης iPhone όταν βλέπει το iPhone του ο εγκέφαλός του παράγει τις ίδιες αντιδράσεις με αυτές που παράγει ο εγκέφαλος ενός θρησκευόμενου ανθρώπου όταν βλέπει την απεικόνιση του θεού στον οποίο πιστεύει.

Το πρωτοδιάβασα εδώ. Κι έμαθα και για το RDF (Reality Distortion Field), που είναι όρος που πλάστηκε ειδικά για το Steve Jobs και το "χάρισμά" του να πείθει τους άλλους να πιστέψουν οτιδήποτε εκείνος θέλει να τους πλασάρει και, μάλιστα, με ένα αίσθημα δέους και γοητείας. Κάτι σαν το θρησκευτικό καθοδηγητή μιας αίρεσης και τους φανατικούς οπαδούς του, που τον ακολουθούν περιχαρείς στην ομαδική αυτοκτονία.